Tỷ lệ hàm lượng Nitrat trong nước cao sẽ gây ngộ độc lớn ở Tôm


Tỷ lệ hàm lượng Nitrat trong nước cao sẽ gây ngộ độc lớn ở Tôm

Nghiên cứu của một số tác giả đưa ra với tỷ lệ độ mặn 1/3 độ mặn của nước biển sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng sinh sản, tăng trưởng của tôm cá, tỷ lệ nitrat 220mg/l cũng đang là vấn đề lớn cho ao nuôi tôm của bạn gặp vấn đề nghiêm trong. Trong chất Nitrat khiến cho giảm khả năng trao đổi chất, ăn , chức năng của tôm bị giảm sút, tỷ lệ ngộ độc từ đó phát sinh.  Những biểu hiện của tôm bị nitrat cao là cụt râu, mang bất thường và gan tụy bị tổn thương.

Trong ao nuôi, vấn đề được quan tâm hàng đầu chính là chất thải mang tên Nitơ đây là nguồn gốc xuất hiện của nhiều chất độc : NH3 – Ammonia , NO2 và NO3. NH3 là một tên rất quen trong nước vì nằm trong danh sách các chất độc hại gây ảnh hưởng cho tôm, NH3 được bài tiết bởi động vật cũng phát sinh từ sự phân hủy của tổng hợp chất rắn hữu cơ , hay lượng thừa của thức ăn khi hòa tan vào nước.

NH3 có thể lọai bỏ khỏi ao nuôi qua quá trình nitrat hóa hoặc vi khuẩn di dưỡng, tảo và thực vật. Thực tế để biến NH3 thành NO2 và từ NO2 thành NO3 là một quá trình theo từng bước. Bước đầu được thực hiện bởi vi khuẩn dị dưỡng – hay còn gọi vi khuẩn nitrat hóa và được chuyển hóa theo từng giai đoạn để trở thành chất tốt không gây ảnh hưởng cho tôm.

So với Nitrat, cả Amoniac và Nitrit đều là những chất độc vì thế chúng ta không thể chắc chắn mọi ao đều không tồn tại những chất này nhưng ở nồng độ thấp hoặc cho phép và không quên rằng trang bị kit thu nhanh để có thể theo dõi các hoạt động của Nitrit, Nitrat hay Ammonia.  Tuy nhiên, Nitrat thì vẫn tiếp tục tích lũy và nồng độ nitrat ở mức cao cũng sẽ gây độc cho tôm. Các giải pháp chuẩn để giảm nồng độ nitrat ( thay nước hoặc công nghệ khử nitrit sinh học) đều rất tốn kém và tận dụng nguồn tài nguyên có giá trị.

Rất ít thông tin được biết về những ảnh hưởng lâu dài của nitrat đến tôm nuôi. Các báo cáo trước đây thường được thực hiện ở các mức nitrat được coi là an toàn. Một số khuyến cáo cần giữ nitrat ở mức thấp hơn 100mg/l, trong khi đó một số người nuôi cảm thấy không có vấn đề gì ảnh hưởng đến sức khỏe tôm ở mức nitrat > 500mg/l tại trang trại nuôi của họ. Để loại trừ sự nhầm lẫn này, các nghiên cứu được thực hiện bởi các tác giả nhằm xác định nồng độ nào có tác động xấu đến năng xuất tôm trong một khoảng thời gian dài.

ẢNH HƯỞNG CỦA NITRATE NGHIÊM TRỌNG

Tôm thẻ chân trắng, L.vannamei, được nuôi trong phạm vi nhỏ của hệ thống bể 150 L trong 6 tuần ở độ mặn xấp xỉ 1/3 độ mặn nước biển, khoảng 11g/l (11 phần ngàn) với các hàm lượng nitrate khác nhau . Bảng 1 tóm tắt ảnh hưởng của Nitrate đến năng xuất tôm.

Không có sự khác biệt thống kê về tỉ lệ sống và tốc độ tăng trưởng đối với tôm tiếp xúc nồng độ nitrat ở mức 35-220 mg/l. Tuy nhiên, ở mức cao hơn 220mg/l thì tỉ lệ sống & tốc độ tăng trưởng bị ảnh hưởng đáng kể. Tôm tiếp xúc với hàm lượng nitrate tối đa 910mg/l thì rất kém. Một số trường hợp có thể giải thích cho sự kìm hãm tăng trưởng, tỉ lệ chết tăng, kể cả việc giảm hiệu quả cho ăn, hạn chế trao đổi chất và suy giảm chức năng nội tiết.

ĐỘ MẶN & NITRATE

Thêm một số thí nghiệm khác khi cho tôm tiếp xúc với nitrate được thực hiện ở các độ mặn khác nhau từ nước lợ đến mức độ mặn bằng ½ nước biển (2-18%o). Năng suất tôm bị ảnh hưởng đáng kể ở nhóm có độ mặn thấp nhất. Nghiên cứu này nhận thấy rằng độc tính của Nitrate là không thể bàn cãi ngay ở mức độ mặn gần thấp với điều kiện nước ngọt cũng mang độc tính gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tôm. Ở độ mặn thấp, tôm phải dùng năng lượng đáng kể cho việc điều hòa áp suất thẩm thấu để cân bằng với môi trừơng muối thấp. Đây là yếu tố gây stress cho tôm, như vậy khi có thêm yếu tố gây stress trong môi trường nitrate cao thì tôm nuôi khó kiểm soát tốt.

ẢNH HƯỞNG SỨC KHỎE CỦA TÔM

Cách tốt nhất để để biết được tác hại cũng như độc tính mà Nitrate đối với tôm đó là nhìn vào kết quả cuối cùng năng suất sau vụ mùa hoặc sau khi có sự xuất hiện của Nitrat mà đánh giá , chúng ta sẽ nhìn thấy ngay vấn đề : Tỉ lệ sống thấp hoặc ở ngưỡng trung bình, kháng bệnh kém, hoặc tốc độ tăng trưởng chậm, cùng với việc sử dụng nhiều chi phí cho sản xuất nhưng lại đem kết quả không cao kém khả quan.

Người nuôi quan tâm đến việc giữ sức khỏe tôm nuôi thông qua việc đánh giá các đặc điểm sinh lý khác như râu, mang và gan tụy.

Khi tôm đang tiếp xúc với nồng độ Nitrat cao trong thời gian dài nhất là sự xuất hiện nhiều Nitrat trong môi trường sống của tôm sẽ dẫn đến biểu hiện như : Cụt râu , bị tổn thương phần mềm,ngoài ra những triệu trứng này cũng phần lớn ảnh hưởng đến chất lượng của tôm khi trưởng thành và đưa ra thị trường.

Cơ quan gan tụy ở tôm sản xuất enzyme tiêu hóa và chịu trách nhiệm sự hấp thu bình thường từ các chất dinh dưỡng. Khi sự xuất hiện nồng độ Nitrat cao thể hiện được rằng các tế bào của tôm sẽ rất yếu bị kéo dãn và không có màng biểu mô những vấn đề ăn uống ăn hoặc chuyển hóa thức ăn thành dinh dưỡng của tôm sẽ rất thấp khiến cho tôm chậm phát triển và nhiều biểu hiện dẫn đến ảnh hưởng năng suất.

Ngoài việc ảnh hưởng đến sức khỏe của động vật, những thay đổi về vật lý và sinh học có thể dẫn đến kết quả làm giảm giá trị thương phẩm và giảm lợi nhuận của người sản xuất.

Nguồn : Tổng hợp